KOTA KINABALU: Tinjauan ILHAM Centre di seluruh Sabah menunjukkan keputusan unjuran mereka hampir tepat, dengan 85 peratus daripada 73 kerusi Dewan Undangan Negeri (DUN) yang dianalisis selaras dengan keputusan sebenar.

Pengarah Eksekutif ILHAM Centre, Hisommudin Bakar berkata, pola pengundian di Sabah menunjukkan Gabungan Rakyat Sabah (GRS) berjaya mengekalkan keunggulan di kawasan yang mereka tandingi, khususnya di jajaran pantai barat negeri ini.

“GRS terbukti unggul di kawasan yang mereka tandingi, namun persaingan dengan Barisan Nasional (BN) di beberapa kerusi memberi kelebihan kepada Warisan.

“Kepentingan kedua-dua parti yang berkongsi pengundi sama, iaitu GRS dan BN, untuk mengekalkan persefahaman politik bagi mengelakkan keuntungan berpihak kepada Warisan,” katanya dalam satu temubual eklusif bersama Sabah Media

Pada 28 November lalu, ILHAM centre telah mengeluarkan kenyataan baawa GRS mempunyai peluang terbuka untuk membentuj Kerajaan Negeri berdasarkan dapatan kajian akhir pola pengundian mereka

Berdasarkan kajian itu, GRS Dijangka memperolehi sekitar 26 kerusi daripada 55 kerusi yang ditandingi sekaligus muncul sebagai parti yang memenangi jumlah kerusi terbesar berbanding parti lain.

Dalam pada itu, beliau berkata, tinjauan Ilham Centre turut mendedahkan gelombang penolakan pengundi kaum Cina terhadap Pakatan Harapan (PH) dengan hanya satu kerusi Parti Keadilan Rakyat (PKR) dimenangi daripada 13 kerusi yang ditandingi, iaitu di Dewan Undangan Negeri (DUN) Melalap.

Katanya, Ilham Centre mengucapkan terima kasih atas kerjasama pengundi Sabah yang memberi respon jujur dan terbuka sepanjang tinjauan dijalankan.

“Menurut mereka, tahap keterbukaan itu membolehkan dapatan kajian hampir tepat dengan keputusan sebenar rakyat Sabah.

“Alhamdulillah, walaupun kami datang dari Semenanjung, layanan yang diterima daripada pengundi Sabah sangat baik dan profesional,” katanya. – SABAH MEDIA

KOTA KINABALU : Gabungan Rakyat Sabah (GRS) mempunyai peluang terbuka untuk membentuk Kerajaan negeri selepas Pilihan Raya Umum Dewan Undangan Sabah (PRU Sabah) ke-17 berdasarkan dapatan kajian akhir pola pengundian oleh ILHAM Centre yang dikeluarkan hari ini.

Berdasarkan kajian itu, GRS dijangka memperoleh sekitar 26 kerusi daripada 55 kerusi yang ditandingi, sekali gus muncul sebagai parti yang memenangi jumlah kerusi terbesar berbanding parti lain.

“Dengan kedudukan sebagai penyandang, imej sederhana Ketua Menteri Datuk Seri Hajiji Noor yang diterima merentasi kepimpinan parti lain serta kekuatan di kawasan Pantai Barat, GRS berada dalam kedudukan selesa untuk memulakan rundingan bagi membentuk kerajaan,” menurut laporan itu.

ILHAM Centre memaklumkan antara faktor utama yang memberi kelebihan kepada GRS ialah kempen yang membawa naratif kestabilan dan ketenangan, selain memanfaatkan sepenuhnya kelebihan sebagai parti penyandang dalam pertembungan berbilang penjuru.

Kajian itu turut mendapati pengundi Sabah kini semakin bersifat candidate centric, iaitu membuat pilihan berdasarkan calon berbanding jenama parti atau isu semasa.

“Tiga ciri utama calon yang paling mendapat tempat ialah pemimpin yang prihatin terhadap kebajikan rakyat, memiliki rekod perkhidmatan cemerlang dan rajin turun padang bertemu rakyat,” menurut laporan berkenaan.

Dalam kalangan pengundi muda pula, ILHAM Centre mendapati kecenderungan mereka lebih berterabur, dengan 16 peratus masih belum menetapkan pilihan sehingga hari mengundi, manakala sebahagian besar terpengaruh oleh faktor penampilan calon serta pengaruh keluarga dan rakan.

Isu berkaitan hak Sabah seperti tuntutan 40 peratus hasil negeri, pelaksanaan Perjanjian Malaysia 1963 (MA63), autonomi negeri serta identiti Sabah dikenal pasti sebagai pemacu emosi paling kuat sepanjang kempen.

Sebanyak 77 peratus responden yang terlibat dalam kajian itu menyatakan sokongan terhadap tema kempen yang berteraskan agenda ‘Sabah First’ dan hak negeri.

Walaupun isu ekonomi, kos sara hidup, masalah air, bekalan elektrik, infrastruktur dan peluang pekerjaan kekal relevan, ILHAM Centre menjelaskan semua isu tersebut masih berada di bawah dominasi emosi naratif pro-Sabah.

Kajian turut mencerap wujudnya ‘angin perubahan’ dalam kalangan pengundi Cina dan pengundi Kadazandusun-Murut (KDM) di kawasan bandar seperti Likas, Inanam, Luyang, Kapayan dan Api-Api.

Menurut laporan itu, kempen Pakatan Harapan (PH) dilihat hambar di kawasan bandar dan sekiranya gelombang penolakan terhadap parti dari Semenanjung meningkat, beberapa kerusi DUN sedia ada berpotensi bertukar tangan.

Berdasarkan unjuran akhir ILHAM Centre, WARISAN dijangka memperoleh enam kerusi sebagai kubu kuat dan berpotensi meningkat kepada 14 kerusi sekiranya berlaku ayunan undi di kawasan bandar.

Barisan Nasional (BN) pula diramal memenangi sekitar sembilan kerusi, manakala PH dianggarkan hanya memiliki empat kerusi selesa setakat ini. Sebanyak 13 kerusi pula diklasifikasikan sebagai kerusi sengit yang masih terbuka kepada semua parti.

ILHAM Centre turut menyatakan peratusan keluar mengundi yang rendah berpotensi memberi kelebihan kepada parti penyandang.

Kajian lapangan ILHAM Centre dijalankan dari 15 hingga 27 November 2025 melibatkan 1,500 responden merangkumi semua segmen pengundi di enam wilayah Sabah dengan ralat kajian sebanyak 2.5 peratus. – SABAH MEDIA