KOTA KINABALU : Universiti Malaysia Sabah (UMS) terus memperhebat usaha memantapkan penguasaan kemahiran asas membaca, menulis dan mengira (3M) dalam kalangan murid pemulihan khas menerusi Bengkel Training of Trainers (ToT) Pembantu Pengajar Program Anak Kita (PAK) 2026: Pemerkasaan 3M Murid Pemulihan Sabah.

Program yang dikendalikan Fakulti Pendidikan dan Pengajian Sukan (FPPS) UMS di Mini Auditorium FPPS, baru-baru ini disertai seramai 117 orang pembantu pengajar.

Program tersebut antara lain bertujuan melengkapkan peserta dengan pengetahuan, kemahiran pedagogi dan profesionalisme sebagai persediaan sebelum ditempatkan di 62 buah sekolah di seluruh Sabah.

Ketua Penyelidik PAK 2026, Dr. Juppri Bacotang berkata, bengkel berkenaan menjadi platform penting bagi memastikan setiap pembantu pengajar memahami peranan mereka sebagai rakan sokongan kepada Guru Pemulihan Khas dalam melaksanakan intervensi kemahiran asas 3M secara sistematik, berkesan dan berpandukan pendekatan pedagogi yang sesuai. 

“Pembantu pengajar bukan sahaja membantu guru dalam proses pengajaran dan pembelajaran, malah berperanan sebagai pemudah cara yang menyokong perkembangan murid melalui pendekatan yang kreatif, interaktif dan berorientasikan murid.

“Latihan ini memastikan mereka bersedia dari aspek pengetahuan, kemahiran dan etika profesional sebelum memulakan penempatan di sekolah,” katanya.

Program itu katanya menyasarkan seramai 1,948 murid pemulihan khas Tahun 2 di 62 sekolah dengan melibatkan 15 Pejabat Pendidikan Daerah (PPD) di seluruh Sabah, di samping memperkukuh kompetensi 62 Guru Pemulihan Khas menerusi latihan dalam perkhidmatan (LDP) dan penggunaan Modul CERIA 3M Sabah.

Program berkenaan merupakan inisiatif strategik hasil kerjasama Kementerian Pendidikan Malaysia (KPM) dan Kementerian Kewangan Malaysia (MOF) yang diterajui oleh Unit Pantau MADANI serta Yayasan Hasanah, dengan Persatuan Himpunan Ilmuan Universiti Malaysia Sabah (HIUMS) sebagai rakan pelaksana dalam menjayakan  pelaksanaan program berkenaan di negeri ini.

Menerusi inisiatif tersebut, UMS komited dalam menyokong agenda pendidikan pemulihan khas melalui pendekatan kolaboratif yang berterusan, sekali gus memperkukuh usaha meningkatkan penguasaan asas 3M murid di Sabah. 

Turut terlibat dalam menjayakan program itu ialah barisan penyelidik yang terdiri daripada Profesor Madya Dr. Abd. Aziz Rekan, Profesor Dr. Sabariah Sharif, Profesor Emeritus Dr. Vincent Pang Ah Fook, Profesor Madya Dr. Soon Singh Bikar Singh dan Dr. Mohd Zafaren Zakaria, dengan sokongan penyelarasan daripada Anilah Md. Sidi dan Sherene Jessy Johnis Michael selaku Pembantu Penyelidik.

KOTA KINABALU: Universiti Malaysia Sabah (UMS) terus mengukuhkan kecemerlangannya dalam bidang perubatan veterinar apabila berjaya melaksanakan pembedahan korektif pertama ke atas seekor anak lembu yang dilahirkan dengan kecacatan kongenital cleft lip atau bibir sumbing di Fakulti Pertanian Lestari (FPL) UMS.

Kejayaan itu bukan sahaja membuktikan keupayaan UMS dalam mengendalikan kes veterinar yang kompleks, malah memperkukuh peranannya sebagai institusi pendidikan tinggi yang aktif memacu pembangunan kepakaran, penyelidikan dan inovasi dalam bidang kesihatan haiwan ternakan.

Dekan FPL, Profesor Dr. Abd Hamid Ahmad berkata, kes yang melibatkan anak lembu dinamakan ‘Joy’ itu merupakan kes pertama direkodkan di FPL sejak ladang ternakan universiti mula beroperasi dengan kumpulan induk baharu.

Menurut beliau, walaupun kecacatan kongenital seperti bibir sumbing jarang berlaku, keadaan tersebut boleh berpunca daripada pelbagai faktor termasuk genetik, pemakanan induk semasa bunting serta faktor persekitaran yang menjejaskan perkembangan janin.

“Kes ini memberi peluang kepada warga FPL untuk mengembangkan kepakaran dalam pengurusan kes veterinar, khususnya pembedahan korektif yang jarang dilaksanakan terhadap haiwan ternakan.

“Kami bukan sahaja berjaya menjalankan prosedur pembedahan tersebut, malah mendokumentasikan keseluruhan proses bagi tujuan pembelajaran, penyelidikan dan rujukan pada masa hadapan,” katanya.

Joy dilahirkan dengan kecacatan pada bahagian bibir yang menjejaskan keupayaannya memotong rumput dengan sempurna, sekali gus menyebabkan pertumbuhannya sedikit terbantut berbanding anak lembu lain seusia dengannya.

Walaupun masih mampu menyusu dan hidup secara normal, pasukan veterinar FPL mengambil keputusan menjalankan pembedahan korektif bagi meningkatkan fungsi pemakanan serta kualiti hidup haiwan tersebut.

Bagi memastikan pembedahan berjalan lancar, Joy ditempatkan di kandang khas selama tiga bulan sebelum prosedur dijalankan. Sepanjang tempoh tersebut, ia diberikan pemakanan berprotein tinggi, dipantau tahap kesihatannya serta dijinakkan bagi mengurangkan tekanan semasa proses rawatan dan pemulihan.

Abd Hamid berkata, kejayaan pembedahan tersebut merupakan hasil kerjasama erat antara doktor veterinar, kakitangan Unit Ternakan dan tenaga sokongan FPL yang mempunyai pengalaman mengendalikan pelbagai prosedur pembedahan termasuk pembedahan Caesarean (C-section) terhadap kambing dan lembu serta rawatan kes-kes trauma haiwan ternakan.

“Koordinasi yang mantap serta pengalaman pasukan veterinar UMS membolehkan setiap prosedur dilaksanakan secara sistematik, selamat dan mengikut piawaian profesional.

“FPL juga mempunyai sistem pengurusan kes yang lengkap merangkumi rekod kesihatan, laporan klinikal, dokumentasi pembedahan dan pemantauan selepas rawatan, sekali gus memperkukuh kredibiliti UMS dalam bidang veterinar,” katanya.

Beliau berkata dokumentasi kes seperti itu amat penting kerana dapat menjadi rujukan kepada doktor veterinar, penyelidik, pelajar serta industri penternakan dalam mengendalikan kes kecacatan kongenital haiwan ternakan pada masa hadapan.

”Selain memperkukuh latihan klinikal, pengalaman tersebut turut menyumbang kepada pembangunan ilmu veterinar serta usaha meningkatkan kesejahteraan haiwan dan produktiviti industri penternakan melalui intervensi perubatan yang bersesuaian.

”Saya berharap lebih ramai penternak mendapatkan khidmat veterinar sekiranya haiwan ternakan mengalami kecederaan atau kecacatan yang masih boleh dirawat, sekali gus mengurangkan kerugian dan meningkatkan pulangan ekonomi sektor penternakan,” katanya.

Prosedur pembedahan yang berlangsung selamat 45 minit itu dijalankan oleh Pegawai Veteritar Kanan FPL, Ts. Dr. Nurul Aini Fitria Kaliwon; Pegawai Veterinar, Dr. Uma Maheswary Kamalanathan bersama Penolong Pegawai Sains, Mohd Faizal Awang Yahya dan pasukan.

Kejayaan itu membuktikan komitmen UMS dalam memperkasa bidang perubatan veterinar melalui gabungan kepakaran akademik, kemudahan klinikal dan penyelidikan berimpak tinggi, selaras dengan aspirasi universiti untuk terus menyumbang kepada pembangunan sektor agromakanan dan keterjaminan makanan negara.

TAMBUNAN : Jabatan Perpustakaan Universiti Malaysia Sabah (UMS), menganjurkan Program ‘Corporate Social Responsibility’ (CSR) Eksplorasi Ilmu di SK Kaingaran, Tambunan bagi menyemai budaya membaca, memperkukuh literasi maklumat serta memupuk minat murid terhadap bidang Sains, Teknologi, Kejuruteraan dan Matematik (STEM).

Ketua Pustakawan UMS, Zawawi Datuk Tiyunin berkata, program itu merupakan sebahagian daripada inisiatif libatsama komuniti UMS yang turut bertujuan membuka ruang kepada murid untuk mengenali potensi diri dan berani mengejar cita-cita.

“Kami percaya bahawa pendidikan mampu mengubah kehidupan, manakala ilmu menjadi asas kepada kemajuan sesebuah masyarakat.

“Setiap usaha yang dilaksanakan hari ini merupakan pelaburan untuk masa depan anak-anak dan generasi akan datang,” katanya ketika merasmikan program tersebut baru-baru ini.

Sepanjang program berlangsung, pelbagai aktiviti dilaksanakan termasuk menceriakan pusat sumber sekolah, menambah baik kemudahan sekolah, mengadakan aktiviti pembelajaran interaktif serta menyampaikan sumbangan buku kepada sekolah.

Zawawi berharap agar sumbangan tersebut dapat dimanfaatkan sepenuhnya sebagai  pemangkin kepada pembudayaan amalan membaca dan pembelajaran sepanjang hayat.

“Setiap naskhah buku bukan sekadar bahan bacan, tetapi merupakan jambatan kepada ilmu, imaginasi dan masa depan.

“Ilmu ialah harta yang tidak akan berkurang apabila berkongsi, sebaliknya akan terus bertambah apabila dicari dan dimanfaatkan.

“Oleh itu jadikan membaca sebagai amalan harian, jangan takut untuk bertanya dan sentiasalah berusaha menjadi insan yang lebih baik setiap hari,” ujarnya.

Beliau percaya SK Kaingaran berpotensi melahirkan lebih ramai guru, doktor, jurutera, saintis, usahawan dan pemimpin yang akan menyumbang kepada pembangunan Sabah dan negara.

Sehubungan itu, beliau berharap program tersebut menjadi titik permulaan kepada lebih banyak inisiatif libatsama komuniti yang dapat memberi manfaat kepada sekolah serta masyarakat setempat.

Hadir sama pada program tersebut wakil dari Pejabat Pendidikan Daerah Tambunan, Laura Tiwon; Guru Besar SK Kaingaran, Carnelia Rasin; dan Pengarah U-Science UMS, Md. Sazali Md. Salleh.

KOTA KINABALU: Universiti Malaysia Sabah (UMS) merintis kecemerlangan akademik di persada antarabangsa apabila menjadi universiti tunggal Malaysia yang menyertai program berprestij SDGs Global Camp 2026 di Bangkok, Thailand, baru-baru ini.

Program bertaraf antarabangsa itu menghimpunkan seramai 61 mahasiswa dari lapan negara iaitu Malaysia, Thailand, Amerika Syarikat, Myanmar, Filipina, Indonesia, Vietnam dan Singapura bagi membincangkan isu berkaitan Matlamat Pembangunan Mampan (SDGs) menerusi kepakaran setiap institusi dalam agenda kelestarian global dan pembangunan komuniti.

Timbalan Naib Canselor (Hal Ehwal Pelajar dan Alumni) UMS, Profesor Dr. Raman Noordin berkata, penglibatan tersebut membuktikan peranan aktif UMS dalam memperkasa agenda kelestarian global dan pembangunan komuniti.

Menurut Raman, kerjasama dalam program berkenaan turut memperlihatkan usaha universiti membentuk generasi mahasiswa yang mampu menyumbang secara positif di peringkat antarabangsa.

Sementara itu, Pengarah Pusat Pengurusan Non Residen dan Fasiliti Perumahan Pelajar (PNRF), Stella@Nurul Martini Gontol berkata, penyertaan UMS dalam program pengantarabangsaan itu mampu memperkukuh kemahiran insaniah mahasiswa serta memperluaskan jaringan strategik UMS di peringkat global.

Delegasi UMS terdiri daripada 11 orang wakil yang merangkumi seorang mentor kebajikan, seorang pegawai pengiring dan sembilan mahasiswa Jawatankuasa Kebajikan Mahasiswa (JAKMAS) Non Residen.

UMS turut berbangga apabila mentor akademik UMS, Kueh Boon Hee diberi kepercayaan membimbing Bidang Pembelajaran 1 bertajuk Learning, Work and Future in Inclusive Cities.

Beliau juga mengendalikan sesi kelas berkredit Research-Based PCM Approach for Green Mindset Change in International Youths Through BORNEENSIS Living Lab for ESD.

Sesi tersebut penting untuk meningkatkan pemahaman peserta terhadap pengetahuan berkaitan isu kelestarian serta kaedah merangka penyelesaian hijau berasaskan penyelidikan.

Pengisian program tersebut termasuklah kuliah bertema, lawatan komuniti di Chonburi dan Chachoengsao, bengkel kebudayaan Thailand serta pembentangan prototaip inovasi.

Program yang berlangsung selama 12 hari itu juga mendapat sokongan penuh daripada PNRF, Jabatan Hal Ehwal Pelajar (JHEP) serta Pusat Pengantarabangsaan dan Penglibatan Global (PPPG) UMS.

Penglibatan aktif mahasiswa JAKMAS Non Residen UMS dalam program itu mengekalkan reputasi UMS sebagai universiti yang komited melahirkan graduan berdaya saing serta memainkan peranan penting dalam memacu agenda kelestarian dan pembangunan komuniti di peringkat global.

KOTA KINABALU: Usaha memperkukuh hubungan akademik antara Universiti Malaysia Sabah (UMS) dan Victoria University of Wellington (VUW), New Zealand terus diperkasakan menerusi penganjuran syarahan khas yang disampaikan Naib Canselor UMS, Prof. Datuk Dr. Kasim Mansor di universiti berkenaan baru-baru ini.

Syarahan bertajuk “Bridging Asia and New Zealand: Trade, Global Disruptions, and the Human Capital Imperative for Future Economic Cooperation” itu dihadiri ahli akademik, penyelidik serta warga Fakulti Perniagaan dan Kerajaan VUW.

Dalam syarahannya, Kasim menegaskan institusi pengajian tinggi perlu memainkan peranan lebih besar sebagai pemangkin pembangunan bakat, inovasi dan penyelidikan bagi memperkukuh hubungan strategik antara Asia dan New Zealand, khususnya dalam menghadapi ketidaktentuan ekonomi global.

Beliau berkata, landskap ekonomi dunia yang semakin mencabar akibat perubahan geopolitik, transformasi digital dan peningkatan permintaan terhadap tenaga kerja berkemahiran tinggi memerlukan kerjasama rentas sempadan yang lebih kukuh antara institusi pendidikan tinggi.

“Mobiliti pelajar dan pensyarah, penyelidikan bersama serta perkongsian kepakaran merupakan antara pendekatan terbaik untuk melahirkan graduan yang berdaya saing di peringkat antarabangsa.

“Universiti bukan sekadar pusat penyebaran ilmu, malah menjadi pemacu pembangunan modal insan yang mampu menyokong pertumbuhan ekonomi dan memperkukuh kerjasama serantau serta antarabangsa,” katanya.

Beliau turut menjelaskan bahawa perkongsian ilmu menerusi syarahan tersebut menjadi platform penting untuk mempererat hubungan akademik antara Malaysia dan New Zealand melalui pertukaran pandangan mengenai perdagangan antarabangsa, impak gangguan global terhadap ekonomi dunia serta kepentingan pembangunan modal insan sebagai asas kepada kerjasama ekonomi masa hadapan.

Dalam sesi itu, Kasim turut berkongsi pengalaman UMS dalam memperkasakan kecemerlangan akademik, penyelidikan dan kolaborasi antarabangsa yang menyokong agenda pembangunan mampan serta pengantarabangsaan pendidikan tinggi.

Syarahan berkenaan turut disusuli sesi perbincangan dua hala antara delegasi UMS dan warga akademik VUW yang memfokuskan potensi kerjasama dalam bidang perniagaan, ekonomi, tadbir urus, inovasi, pembangunan modal insan serta penyelidikan berimpak tinggi.

Perbincangan tersebut mencerminkan komitmen kedua-dua institusi untuk memperluaskan kerjasama akademik yang mampu memberi manfaat kepada Malaysia dan New Zealand, selain memperkukuh jaringan penyelidikan serta pembangunan bakat di peringkat global.

Penganjuran syarahan itu melengkapkan siri lawatan rasmi UMS ke VUW yang turut menyaksikan pemeteraian Surat Niat (LoI) antara kedua-dua universiti sebagai asas kepada pelaksanaan pelbagai inisiatif strategik.

Antara kerjasama yang dirancang termasuk program pertukaran pelajar dan staf akademik, penyelidikan bersama, latihan industri, pembangunan program akademik serta pengukuhan agenda pengantarabangsaan, sekali gus membuka lebih banyak peluang kepada warga kedua-dua institusi untuk memperluaskan jaringan dan kerjasama pada masa hadapan.

PENAMPANG: Universiti Malaysia Sabah (UMS) menerusi Fakulti Perhutanan Tropika (FPT) memperkukuh hubungan dengan komuniti melalui pelaksanaan Projek Denai Pendidikan Lokos-Borot dan Rumah Hijau Kampung Tampasak Babagon yang memfokuskan aktiviti pemindahan ilmu, pendidikan serta pemeliharaan alam sekitar.

Inisiatif itu dilaksanakan menerusi pendekatan ‘Service Learning Malaysia-University for Society’ (SULAM), iaitu kaedah pembelajaran berasaskan perkhidmatan yang menggabungkan ilmu akademik dengan penyelesaian isu sebenar di peringkat komuniti.

Timbalan Naib Canselor (Akademik dan Antarabangsa) UMS, Profesor Datuk Dr. Rossita Shapawi berkata, projek berkenaan menjadi platform pembelajaran autentik yang memperkukuh kerjasama antara universiti dan komuniti, di samping menyokong agenda pembangunan lestari menerusi perkongsian kepakaran serta pemindahan ilmu.

“Pelaksanaan SULAM membuktikan komitmen universiti dalam melahirkan graduan yang bukan sahaja cemerlang dari segi akademik, malah berupaya menjadi agen perubahan kepada masyarakat,” katanya ketika merasmikan projek itu di Kampung Tampasak Babagon, Penampang baru-baru ini.

Menerusi projek berkenaan, pelajar berpeluang mengaplikasikan pengetahuan dan kemahiran yang dipelajari di bilik kuliah dalam pelaksanaan program yang memberi manfaat secara langsung kepada komuniti, sekali gus memupuk nilai kepimpinan, kesukarelawanan, empati dan tanggungjawab sosial.

Majlis itu menghimpunkan pensyarah FPT, pelajar, komuniti serta penduduk Kampung Tampasak Babagon bagi meraikan kejayaan pelaksanaan projek berimpak kepada komuniti.

Oleh Erdie Ab Wahid

KOTA KINABALU: Perlindungan data peribadi perlu diberi perhatian serius seiring dengan perkembangan pesat teknologi digital bagi memastikan transformasi sektor kesihatan di Sabah dapat dilaksanakan secara selamat, bertanggungjawab dan diyakini rakyat.

Menteri Pendidikan, Sains, Teknologi dan Inovasi Sabah, Datuk James Ratib berkata, agenda pendigitalan dan inovasi bukan lagi satu pilihan, sebaliknya menjadi keperluan strategik bagi memastikan penyampaian perkhidmatan kepada rakyat lebih cekap, inklusif dan berdaya tahan.

Beliau berkata, kemajuan teknologi, data dan inovasi kini menjadi pemacu utama perubahan dalam pelbagai sektor termasuk penjagaan kesihatan, namun ia perlu disokong dengan tadbir urus data yang baik, keselamatan maklumat yang kukuh serta perlindungan data peribadi yang berkesan.

“Kita sedang berada dalam era di mana teknologi, data dan inovasi menjadi pemacu utama kepada perubahan dalam hampir semua sektor, termasuk sektor penjagaan kesihatan.

“Namun, kemajuan digital ini perlu bergerak seiring dengan tadbir urus data yang baik, keselamatan maklumat yang kukuh dan perlindungan data peribadi yang berkesan,” katanya.

Beliau berkata ketika merasmikan PDPA Connect Sabah 2026: Towards a Smart and Safe Healthcare Data Ecosystem di Dewan Bankuasi, Dewan Canselor Universiti Malaysia Sabah (UMS), di sini, pada Selasa.

Teks ucapan beliau dibacakan Pembantu Menteri Pendidikan, Sains, Teknologi dan Inovasi Sabah, Jordan Jude Ellron 

James berkata, tema program berkenaan membawa mesej bahawa masa depan sektor kesihatan bukan sahaja bergantung kepada keupayaan memanfaatkan teknologi pintar, malah memastikan data kesihatan diurus secara selamat, bertanggungjawab dan dipercayai.

Katanya, data memainkan peranan penting dalam membantu pengamal kesihatan membuat keputusan yang lebih tepat, meningkatkan kecekapan operasi hospital, menyokong penyelidikan serta membantu perancangan dasar dan pembangunan inovasi baharu.

Bagaimanapun, beliau menegaskan pembangunan ekosistem kesihatan digital perlu memberi penekanan sama terhadap aspek keselamatan dan perlindungan data.

“Teknologi yang baik bukan hanya teknologi yang mampu memudahkan urusan, tetapi teknologi yang mampu melindungi kepentingan rakyat,” katanya.

James berkata, Kerajaan Negeri sentiasa memberi penekanan terhadap pembangunan yang seimbang, progresif dan berpaksikan kesejahteraan rakyat selaras dengan aspirasi Sabah Maju Jaya.

Menurutnya, sektor kesihatan mempunyai peranan penting kerana kesihatan rakyat menjadi asas kepada produktiviti, kesejahteraan sosial dan pembangunan ekonomi negeri.

Beliau berkata, penggunaan teknologi seperti rekod kesihatan elektronik, sistem temu janji digital, perkhidmatan kesihatan jarak jauh dan analitik data membuka peluang besar untuk meningkatkan kecekapan penyampaian perkhidmatan kesihatan kepada rakyat.

Namun, katanya, perkembangan itu turut membawa tanggungjawab baharu kepada setiap organisasi bagi memastikan data yang diproses dan dikongsi dikendalikan secara berhemah serta dilindungi sewajarnya.

Sementara itu, James menyifatkan penganjuran PDPA Connect Sabah 2026 sebagai platform penting yang menghimpunkan pihak kawal selia, institusi kesihatan, universiti, industri dan pemegang taruh bagi memperkukuh pemahaman mengenai perlindungan data peribadi.

“Isu perlindungan data tidak boleh dilihat dari sudut perundangan semata-mata, tetapi perlu difahami daripada aspek operasi, teknologi, budaya organisasi serta kepercayaan masyarakat.

“Dalam dunia digital hari ini, kepercayaan merupakan satu nilai yang sangat penting. Masyarakat akan lebih yakin menggunakan perkhidmatan digital apabila mereka percaya bahawa data mereka dikendalikan dengan selamat,” katanya.

Beliau berkata, pembinaan kepercayaan digital memerlukan kerjasama berterusan antara kerajaan, pihak kawal selia, institusi kesihatan, universiti, industri, penyedia teknologi dan masyarakat.

Dalam konteks pendidikan, sains, teknologi dan inovasi, James berkata perlindungan data peribadi merupakan komponen penting dalam membina masa depan digital yang mampan.

Katanya, institusi seperti UMS dan Hospital Universiti Malaysia Sabah (HUMS) memainkan peranan penting bukan sahaja dalam penyediaan perkhidmatan dan pembangunan modal insan, malah membudayakan amalan tadbir urus data yang baik.

“Kita memerlukan lebih ramai profesional yang bukan sahaja mahir dalam bidang kesihatan dan teknologi, tetapi juga memahami kepentingan perlindungan data, keselamatan maklumat dan penggunaan data secara bertanggungjawab,” katanya.

Beliau yakin Sabah mempunyai potensi besar untuk membangunkan ekosistem kesihatan digital yang inklusif, pintar dan selamat dengan sokongan institusi akademik, sektor kesihatan serta pihak kawal selia.

Sehubungan itu, beliau berharap PDPA Connect Sabah 2026 menjadi pemangkin kepada lebih banyak kerjasama strategik antara Jabatan Perlindungan Data Peribadi (JPDP), Kerajaan Negeri Sabah, UMS, HUMS, sektor kesihatan dan pihak industri dalam memperkukuh agenda kepercayaan digital di Sabah.

KOTA KINABALU: Universiti Malaysia Sabah (UMS) terus memperkukuh agenda pengantarabangsaan apabila memeterai Letter of Intent (LoI) bersama Te Herenga Waka – Victoria University of Wellington (VUW), New Zealand, sekali gus membuka lembaran baharu ke arah kerjasama strategik yang lebih erat antara kedua-dua institusi.

LoI itu ditandatangani oleh Naib Canselor UMS, Profesor Datuk Dr. Kasim Mansor dan Timbalan Naib Canselor (Hal Ehwal Pelajar), VUW, Dr. Logan Bannister dalam satu acara sempena kunjungan rasmi delegasi UMS ke VUW, New Zealand baru-baru ini. 

Menurut Kasim, pemeteraian LoI itu mencerminkan komitmen berterusan UMS dalam memperluaskan rangkaian kerjasama antarabangsa selaras dengan aspirasi universiti untuk melahirkan graduan berdaya saing global, memperkukuh kecemerlangan penyelidikan serta meningkatkan keterlihatan UMS di peringkat antarabangsa.

“Kerjasama ini bukan sekadar memperkukuh hubungan antara dua institusi, malah membuka ruang kepada perkongsian ilmu, kepakaran dan inovasi yang mampu memberi nilai tambah kepada pembangunan pendidikan tinggi serta manfaat kepada mahasiswa, penyelidik dan masyarakat di kedua-dua negara,” katanya.

Pemeteraian LoI tersebut menjadi asas kepada pembangunan kerjasama yang lebih menyeluruh dan mampan antara kedua-dua institusi, merangkumi mobiliti dan pertukaran pelajar, pertukaran staf akademik, penyelidikan bersama, penerbitan ilmiah, latihan industri, pembangunan kurikulum, program pembangunan profesional serta aktiviti akademik lain yang memberikan manfaat kepada kedua-dua institusi.

Kerjasama tersebut turut memanfaatkan kekuatan dan kepakaran yang dimiliki oleh kedua-dua institusi dalam pelbagai bidang strategik. 

UMS mempunyai kepakaran dalam penyelidikan biodiversiti tropika, sains marin, kelestarian, ekonomi, perniagaan, pendidikan, sains sosial serta pembangunan komuniti, manakala VUW diiktiraf dalam bidang dasar awam, perniagaan dan kerajaan, undang-undang, sains, kejuruteraan, penyelidikan antarabangsa serta jaringan akademik global.

Gabungan kepakaran itu diyakini mampu mewujudkan lebih banyak peluang penyelidikan rentas negara yang memberi impak kepada pembangunan serantau dan antarabangsa.

Turut hadir pada majlis itu ialah Chairholder of Malaysian Studies, VUW, Profesor Dr. Kartini Aboo Talib @ Khalid; Counsellor (Training and Culture), Suruhanjaya Tinggi Malaysia di Wellington, Nadzatul Hilmi Abdullah; Education Attaché, Suruhanjaya Tinggi Malaysia di Wellington, Abdul Hafiz Ampuan Tajudin; serta Pengarah Pejabat Canselori UMS, Hasmi Hashim.

Delegasi VUW pula dianggotai Penolong Pengarah, Global Engagement, Djhoanna Lambert; Senior International Recruitment Manager (Southeast Asia and Japan, New Zealand and Australia), Roger Armstrong; Coordinator, Global Engagement/Visit Coordinator, Nabilah Faridz; Pengarah Pejabat Penyelidikan, Liz Prendergast; Senior Strategic Partner, Research Office, Katy Miller; serta International Adviser (Research), Talia Crockett.

Pemeteraian LoI itu diharap menjadi pemangkin kepada pelaksanaan pelbagai inisiatif bersama yang mampu memperkukuh kedudukan UMS sebagai universiti berorientasikan global, di samping memperluas jaringan kerjasama akademik antara Malaysia dan New Zealand.

KOTA KINABALU: Universiti Malaysia Sabah (UMS) menerusi Institut Penyelidikan Bioteknologi (IPB) menganjurkan program Sabah Genome Day dan Hari Terbuka IPB 2026 baru-baru ini sebagai usaha memacu kecemerlangan penyelidikan bioteknologi menerusi pengenalan kepakaran serta fasiliti penyelidikan IPB kepada komuniti.

Bertemakan Planetary Health, program yang diadakan di IPB, UMS itu menghimpunkan lebih 250 peserta dan menjadi platform strategik bagi memperluas pengetahuan berkaitan genomik dan bioteknologi dalam kalangan pelajar, di samping mengukuhkan kolaborasi berimpak tinggi antara universiti, sekolah, komuniti.

Pengarah IPB, Profesor Dr. Jualang @ Azlan Abdullah Gansau berkata, program itu penting dalam meningkatkan kefahaman masyarakat mengenai penyelidikan genomik dan bioteknologi yang kini menjadi antara bidang utama dalam pembangunan sains dan teknologi negara.

“Saya berharap program ini akan menjadi platform yang dapat merapatkan jurang antara penyelidikan dan masyarakat serta menginspirasi lebih ramai anak muda Sabah untuk meneroka bidang Sains, Teknologi, Kejuruteraan dan Matematik (STEM).

“Ini sekali gus mampu menyumbang kepada pembangunan negara pada masa hadapan,” katanya ketika berucap merasmikan program itu, di sini.

Antara pengisian program ialah sesi interaksi bersama pakar-pakar IPB, taklimat pengajian akademik, serta pembelajaran secara hands-on melalui aktiviti pengekstrakan DNA, praktikal pengendalian mikroskop, pembinaan model rantaian DNA serta ujian rasa Phenylthiocarbamide (PTC) yang memperkenalkan konsep variasi genetik manusia secara interaktif.

Sementara itu, pengerusi program Sabah Genome Day 2026, Dr. Mardani Abdul Halim turut menzahirkan harapan agar inisiatif tersebut dapat menjadi medium penghubung antara penyelidik dan masyarakat.

Usaha transformatif itu menjadi manifestasi komitmen berterusan UMS dalam menerajui kecemerlangan penyelidikan, membudayakan sains, memperkasa literasi genomik serta menterjemahkan hasil penyelidikan kepada penyelesaian yang memberi manfaat kepada masyarakat.

JAKARTA : Universiti Malaysia Sabah (UMS) terus memperluaskan manfaat kepakaran dalam bidang psikologi, kaunseling dan intervensi sosial menerusi pelaksanaan program komuniti serta akademik di Komunitas Rumah Belajar (eRBe), Pondok Kopi dan Universitas Mercu Buana (UMB), Indonesia.

Dekan Fakultas Psikologi UMB, Profesor Madya Dr. Laila Meillyandrie Indah Wardani berkata, kerjasama antarabangsa itu bukan sahaja membuka ruang perkongsian ilmu dan kepakaran antara kedua-dua institusi, malah memberi manfaat secara langsung kepada komuniti melalui pelaksanaan program yang berteraskan pendidikan dan kesejahteraan sosial.

“Usaha ini bukan sahaja memperkukuh hubungan akademik antara UMS dan UMB, malah menjadi platform penting dalam memperluaskan jaringan kerjasama antarabangsa serta memberi nilai tambah kepada pembangunan modal insan yang mampu mengaplikasikan ilmu psikologi dan kaunseling dalam menangani cabaran masyarakat secara lebih berkesan,” katanya.

Sementara itu, Penyelaras Program Specialized Program for Alcohol and Drug Abuse (SPADA) UMS, Dr. Patricia Joseph Kimong berkata, pelaksanaan kedua-dua inisiatif tersebut memberi impak secara langsung kepada komuniti melalui pendidikan keselamatan diri kepada kanak-kanak dan remaja, di samping memperkayakan pengalaman pembelajaran pelajar serta pensyarah menerusi perkongsian kepakaran dan amalan profesional dalam bidang psikologi dan intervensi penyalahgunaan dadah.

Menurut beliau, di eRBe, peserta didedahkan dengan pengetahuan mengenai keselamatan diri serta pencegahan gangguan seksual melalui pendekatan pembelajaran interaktif yang disesuaikan mengikut peringkat umur.

“Aktiviti berasaskan simulasi, permainan pendidikan dan latihan berkumpulan membantu peserta memahami hak terhadap tubuh badan sendiri, mengenal pasti situasi berisiko, berani berkata ‘tidak’ serta membina keyakinan untuk mendapatkan bantuan daripada individu dewasa yang dipercayai apabila berhadapan dengan ancaman atau gangguan,” katanya.

Dalam pada itu, delegasi UMS turut mengikuti siri perkongsian akademik di Fakultas Psikologi UMB yang memfokuskan kepada bidang psikologi, kaunseling dan intervensi penyalahgunaan dadah.

Patricia berkata, kemuncak program diserikan menerusi sesi Psychobridge 2026: Beyond Addiction – Empowering Communities Through Counselling and SPADA Intervention, yang menjadi platform kepada pelajar Sarjana SPADA UMS berkongsi pengetahuan mengenai jenis-jenis dadah, kesan penyalahgunaan bahan terhadap individu dan masyarakat serta pendekatan intervensi yang berkesan.

“Melalui sesi ini, peserta turut diperkenalkan kepada pendekatan rawatan menggunakan Terapi Kognitif Tingkah Laku (Cognitive Behavioural Therapy, CBT) serta strategi pencegahan penyalahgunaan dadah. Pendekatan ini sekali gus memperluaskan pemahaman mengenai amalan intervensi berasaskan komuniti dan kaunseling dalam memperkasakan usaha pencegahan serta pemulihan penyalahgunaan dadah.

“Delegasi UMS juga berpeluang meninjau kemudahan makmal psikologi UMB serta mengikuti aktiviti pembelajaran gunaan yang memperlihatkan aplikasi instrumen penilaian psikologi dan pendekatan intervensi dalam situasi sebenar.

“Pelaksanaan kedua-dua program ini bukan sahaja meningkatkan kesedaran komuniti terhadap isu keselamatan diri dan penyalahgunaan dadah, malah memperluaskan pemindahan ilmu serta amalan terbaik dalam kalangan ahli akademik dan pelajar kedua-dua institusi,” katanya.