Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Pasukan guaman ibu Allahyarhamah Zara Qairina Mahathir memohon agar perhimpunan #JusticeForZara Rally 3.0 tidak dikaitkan dengan mana-mana parti politik.

Peguam Shahlan Jufri berkata pasukannya memahami sentimen masyarakat dan menghargai sokongan yang diberikan, namun meragui tujuan asal perhimpunan itu kerana ia dijadualkan pada minggu terakhir kempen Pilihan Raya Umum (PRU) Dewan Undangan Sabah ke-17.

“Kami memahami sentimen masyarakat dan menghargai sokongan yang diberikan, namun prosiding inkues kini berada dalam fasa kritikal dengan saksi-saksi utama sedang memberi keterangan.

“Sebarang perhimpunan awam yang melibatkan elemen protes atau tekanan massa dibimbangi boleh ditafsirkan sebagai percubaan mempengaruhi prosiding, sekaligus menjejaskan persepsi terhadap kebebasan dan ketelitian Mahkamah,” katanya.

Shahlan berkata keutamaan mereka ketika ini ialah memastikan segala prosiding termasuk inkues dan kes jenayah yang sedang menuju tarikh bicara berjalan secara bebas daripada tekanan luar.

“Sehubungan itu, kami menasihatkan agar sebarang aktiviti awam yang berkaitan kes ini hanya dilakukan selepas mendapatkan nasihat undang-undang dan dengan penuh berhati-hati.

“Pihak kami berharap perhimpuan tersebut tidak dikaitkan dengan mana-mana parti politik kerana ianya tindakan yang amat tidak wajar dan tidak matang serta tidak menghormati perasaan Ibu Zara dan ahli keluarga sekiranya ianya dikaitkan dengan mana-mana parti politik,” katanya.

Menurut Shahlan lagi, pasukannya mendapati terdapat seorang ahli politik daripada sebuah parti politik Semenanjung yang berkempen di Sabah telah mengeluarkan kenyataan di media sosial yang bersifat menghina mahkamah (contempt).

“Seperti yang sedia maklum, prosiding hina mahkamah terhadap dua orang individu yang mana individu tersebut adalah terdiri daripada tokoh politik tempatan dan pempengaruh telah dijadualkan pada hari Isnin 1 Disember 2025.

“Selain daripada dua individu itu, pihak kami juga mendapati seorang ahli politik dari Semenanjung telah membuat kenyataan bersifat menghina mahkamah di media sosial. Pasukan guaman kini sedang meneliti kenyataan-kenyataan tersebut dan tidak teragak-agak untuk mengambil tindakan undang-undang terhadap mana-mana pihak sekiranya ia menjejaskan hak keluarga atau merosakkan integriti prosiding mahkamah.

“Kami menyeru semua pihak, khususnya tokoh politik dan pengguna media sosial, untuk menghormati proses undang-undang dan mengelakkan retorik yang boleh memberi kesan negatif terhadap prosiding mahkamah,” katanya.

Pasukan guaman turut mengingatkan bahawa inkues Zara adalah prosiding mahkamah yang masih berjalan dan kenyataan-kenyataan yang bersifat spekulatif, menuduh pihak tertentu tanpa asas, atau cuba menggambarkan dapatan awal yang belum diputuskan mahkamah boleh dianggap sub judice dan boleh mengganggu proses keadilan.

“Hormatilah perasaan Ibu Zara dan ahli keluarga Zara yang akan menyambut bulan puasa dan Hari Raya Aidilfitri tanpa Zara,” katanya sambil berharap semua calon-calon berkempenlah secara berhemah.

Mengenai permohonan badan bukan kerajaan (NGO) untuk membantalkan inkues, Shahlan berkata, mereka berharap permohonan itu akan ditolak.

“Pihak kami tidak mahu mengulas mengenai alasan atau isu undang-undang.

“Tapi kami percaya inkues yang berjalan sejak hari pertama hingga kini mengikut undang-undang yang sedia ada, bukannya mengikut suka hati pihak mahkamah atau pihak-pihak lain. Ia mengikut peruntukan undang-undang yang sah.

“Perlu diingatkan permohonan tersebut tidak pernah mendapat kebenaran atau restu daripada Ibu Zara, yang merupakan pihak berkepentingan utama dalam inkues ini. Pihak tersebut tidak pernah meminta kebenaran, sama sekali,” katanya.

Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Prosiding inkues kematian Allahyarhamah Zara Qairina Mahathir diteruskan, walaupun sebuah Badan Bukan Kerajaan (NGO) dilaporkan telah memfailkan permohonan semakan kehakiman (Judicial Review) untuk menghentikannya.

Dalam satu kenyataan, pasukan guaman ibu Zara berkata mereka belum menerima sebarang dokumen rasmi berhubung permohonan NGO tersebut dan menegaskan bahawa prosiding inkues akan berjalan seperti biasa di Mahkamah Koroner mengikut undang-undang sedia ada.

“Pasukan guaman mengambil maklum mengenai tindakan satu NGO luar yang difahamkan telah memfailkan permohonan Judicial Review (JR) untuk menghentikan prosiding inkues.

“Setakat ini, pihak kami belum menerima salinan rasmi permohonan tersebut, dan prosiding inkues diteruskan seperti biasa mengikut peruntukan undang-undang yang sedia ada di Mahkamah Koroner,” kata pasukan guaman pada Isnin.

Pasukan guaman itu turut menegaskan bahawa keluarga tidak pernah memberi kebenaran atau arahan kepada mana-mana pihak untuk memfailkan permohonan bagi menghentikan prosiding berkenaan.

Pasukan guaman juga menegaskan bahawa anak guam mereka tidak pernah memberikan kebenaran atau arahan kepada mana-mana pihak untuk memfailkan sebarang permohonan berkaitan prosiding ini.

“Oleh itu, apa-apa tindakan atau permohonan yang dibuat tanpa mandat daripada anak guam atau Pasukan Peguam adalah tidak selari dengan kepentingan anak guam kami dan tidak mencerminkan pendirian keluarga.”

Pasukan peguam memaklumkan kepada orang awam bahawa prosiding inkues tidak melambatkan keadilan untuk Zara. Sebaliknya, inkues telah membantu merakam dan menjelaskan beberapa fakta penting sebelum bermulanya prosiding jenayah di Mahkamah Kanak-Kanak.

“Antaranya, peristiwa pada malam 15 Julai, termasuk keadaan emosi Zara semasa dan selepas dipanggil oleh pelajar senior; fakta berhubung diari Zara, termasuk isu diari dibaca, disalin, diimbas dan dikongsi, serta ketiadaan warden bertugas pada malam kejadian; dan almari Zara yang diselongkar bagi tujuan “spot check” tanpa kehadiran Zara.”

“Pasukan Peguam akan terus memantau semua perkembangan ini dan memastikan proses inkues dijalankan secara teratur, profesional, dan bebas daripada sebarang cubaan campur tangan pihak luar.”

Pasukan guaman itu berkata mereka akan terus memantau segala perkembangan dan memastikan inkues berlangsung secara teratur, profesional dan bebas daripada campur tangan pihak luar.

Pada 21 November lalu, media melaporkan bahawa Pertubuhan Kebajikan Ekonomi Semangat Bersatu Malaysia (Pembela) memfailkan permohonan untuk menghentikan inkues Zara yang sedang berjalan kerana mereka mendakwa bahawa inkues itu diadakan mengikut Kanun Tatacara Jenayah dan bukannya Ordinan Inkues negeri 1959.

Dalam satu kenyataan, presiden NGO Sabah itu, Dr Mohammad Jeffry Rosman, berkata prosiding itu, memandangkan ia tidak dijalankan mengikut Ordinan negeri, telah melanggar Perjanjian Malaysia 1963 (MA63).

Susulan itu, mereka memohon perintah Mahkamah Tinggi untuk membatalkan keseluruhan prosiding inkues, mengisytiharkan inkues mesti dijalankan di bawah Ordinan Inkues negeri dan menegakkan hak perundangan dan perlembagaan Sabah di bawah MA63.

Tambahnya, permohonan itu difailkan untuk melindungi integriti sistem perundangan negeri dan untuk memastikan inkues ke atas kematian Zara dijalankan secara sah, telus dan mengikut undang-undang Sabah.

Pasukan guaman ibu Zara terdiri daripada Shahlan Jufri, Rizwandean M Borhan Mohd, Syarulnizam  Mohd Salleh, Mohd Luqman Syazwan Zabidi, Farrah Nasser dan Elhanan James.

Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Seorang saksi dalam inkues kematian Allahyarhamah Zara Qairina Mahathir tidak mengetahui bahawa ibu mangsa telah dikeluarkan daripada grup WhatsApp antara ibu bapa dan guru selepas kejadian pada 16 Julai yang menimpa anaknya.

Saksi ke-49, Yuslina Badrum, berkata beliau tidak pasti mengenai grup WhatsApp berkenaan  kerana tidak berada dalam kumpulan WhatsApp tersebut.

“Saya tidak tahu tentang perkara ini,” katanya ketika menjawab soalan daripada peguam yang mewakili ibu Zara, Rizwandean M Borhan.

Menjawab soalan lain, Yuslina tidak bersetuju bahawa pihak sekolah menyembunyikan maklumat dari ibu Zara.

Peguam: Siasatan dalaman tidak dimaklumkan kepada mama Zara, salinan diari tidak diberikan kepada mama Zara, telefon awam telah dimatikan selama 1 setengah hari, betulkah kalau saya katakan terdapat usaha yang sistematik daripada pihak sekolah untuk menyimpan atau ‘withhold’ maklumat daripada ibu Zara?

Saksi: Saya tidak setuju jika ini dikatakan usaha yang sistematik dilakukan oleh sekolah.

Ketika ditanya sama ada sekolah sepatutnya memaklumkan secara rasmi kepada ibu Zara mengenai kewujudan diari serta siasatan dalaman bagi mengelakkan tanda tanya dan spekulasi, Yuslina berkata, “Saya rasa sekolah masih perlu mendapatkan nasihat daripada Kementerian” (Kementerian Pendikan).

Sementara itu saksi ke-50, Solehah Md Noh menyatakan bahawa sehingga hari ini ibu Zara tidak pernah diberitahu mengenai laporan siasatan dalaman dan sesi kaunseling terhadap pelajar-pelajar yang terlibat dengan kejadian yang menimpa Zara.

Solehah yang juga merupakan guru di SMKA TDM mengesahkan bahawa Cikgu Yuslina ada mengimbas (scan) diari-diari Zara untuk mencari punca kejadian yang berlaku dan tujuan diari-diari ini kena scan adalah untuk “simpanan sekolah.”

Saksi juga bersetuju bahawa kejadian yang berlaku kepada Zara pada malam 15 Julai 2025 boleh dikategorikan sebagai buli kerana ianya buli lisan.

Ini kerana wujudnya perkataan-perkataan yang kesat dikeluarkan kepada Zara dengan nada marah oleh pelajar-pelajar senior yang boleh menyebabkan gangguan emosi.

Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Seorang guru menjelaskan bahawa beliau mengimbas dan berkongsi salinan diari Allahyarhamah Zara Qairina Mahathir kepada empat individu lain bagi membantu siasatan dan bukannya untuk membuka aib sesiapa.

Yuslina Badrum, saksi ke-49 dalam inkues kematian Zara, berkata demikian ketika ditanya oleh Koroner Amir Shah Amir Hassan sama ada beliau mempertimbangkan kesan perkongsian itu terhadap arwah yang sudah tidak dapat menjawab apa-apa.

Menjawab soalan lain, Yuslina berkata beliau juga tidak suka sekiranya barang privasinya diganggu, namun dalam kes ini tindakan tersebut diambil kerana mereka perlu melihat situasi daripada semua sudut bagi mencari penyelesaian terbaik.

Terdahulu, Koroner mengemukakan beberapa soalan selepas sesi soal jawab antara saksi, pegawai pengendali dan pihak-pihak berkepentingan selesai.

Koroner: Semalam cikgu ada mengatakan cikgu scan dan hantar isi kandungan diari. Saya cuma minta pengesahan untuk rekod mahkamah diari yang mana satu yang cikgu scan dan hantar kepada cikgu yang satu lagi?
Saksi: Diari berwarna ungu, hijau, coklat, dan helaian diari 15 helai.

Koroner: Maksudnya semua yang dijumpai.
Saksi: Betul.

Koroner: Kepada siapa cikgu serahkan?
Saksi: Cikgu Norasimah, Cikgu Azhari.

Koroner: Kesemua isi kandungan?
Saksi: Kesemua sekali.

Koroner: Dalam bentuk apa? PDF atau apa?
Saksi: Dalam bentuk PDF.

Koroner: Maknanya selain daripada cikgu yang scan keseluruhan isi kandungan diari dan juga helaian-helaian kertas, ada dua orang lagi yang cikgu tahu ada milikan ke atas salinan-salinan diari itu?
Saksi: Betul, dan saya ingin tambah, saya ada bagi juga kepada pentadbir sekolah.

Koroner: Siapa pentadbir itu?
Saksi: Pengetua dan juga Penolong Kanan HEM (Penolong Kanan Hal Ehwal Murid)

Koroner: Maksudnya, asalnya cikgu yang scan, semua isi kandungan, kemudian cikgu serahkan kepada empat lagi yang lain iaitu  Ustaz Azhari, Cikgu Norasimah, pengetua dan PK HEM
Saksi: Iya.

Koroner: Semasa cikgu mengimbas, dan juga sebelum share kepada pihak-pihak yang cikgu sebutkan, cikgu ada membaca semuanya?
Saksi: Ada.

Koroner:  Boleh mahkamah tahu persepsi cikgu tentang kesemua isi kandungan itu secara general?
Saksi: Secara general, sebab setiap buku itu ada dia punya main point lah saya rasa. Tapi secara umumnya, Zara merupakan seorang yang agak sukakan hidup. Contohnya dia sukakan persahabatan. Dia ada dua orang kawan baik setahu saya. Dia mahu berubah ke arah kebaikan dengan mencontohi seorang pengawas badar. Dia sangat mengkagumi pelajar ini. Dia ada juga sisi negatif lah yang dari pembacaan saya.

Koroner:  Maksudnya, apa yang ditulis semua hal-hal pribadi?
Saksi: Hal peribadi

Koroner:  Cikgu ada fikirkan kesan ke atas arwah yang tidak boleh jawab apa-apa, sebelum cikgu berkongsi kepada pihak-pihak yang lain tadi.
Saksi: Tindakan saya itu hanya untuk membantu kepada siasatan. Saya tidak berniat untuk membuka aib sesiapa.

Koroner:  Tetapi cikgu mesti bersetuju kan, empat pihak yang cikgu bagi itu bukan pihak autoriti?
Saksi: Saya rasa pentadbir adalah pihak yang patut tahu, yang perlu bertanggungjawab terhadap apa maklumat yang kami ada.

Koroner:  Betul, tetapi mereka cuma boleh tahu kewujudan diari dan bukan kontennya. Betul?
Saksi: Betul…

Koroner: Okaylah, akhir sekali, kalaulah, katalah barang yang dikongsi sebegini, cikgu punya, dan dikongsikan kepada pihak lain. Apa perasaan cikgu?
Saksi: Perasaan saya, memang saya tidak suka lah, bila barang privasi saya diganggu. Tetapi, dalam kes ini kita perlu tahu dari semua sudut lah, dan untuk mencari penyelesaian yang terbaik.

Sementara itu, Yuslina tidak bersetuju dengan peguam ibu Zara, Rizwandean M Borhan bahawa pihak guru sekolah mempunyai mindset untuk membuat kesimpulan bahawa Zara adalah seorang pelajar yang bermasalah.

Yuslina berkata tidak semua guru yang tahu mengenai perkara isi kandungan diari Zara dan semua guru terlibat ada berbincang bersama.

Yuslina bersetuju ada beberapa mukasurat diairi Zara telah dibocorkan kepada media sosial seperti TikTok, yang cuma menunjukkan bahan kandungan yang negatif saja. Bagaimanapun, beliau tidak bersetuju ada seseorang dari pihak sekolah yang membocorkan diairi Zara untuk menjawab spekulasi warganet (netizen) di media sosial.

Saksi juga memaklumkan kepada mahkamah bahawa dia tidak mengetahui siapa pemilik akaun TikTok @PlotTwistZara.

Yuslina merupakan Guru Bahasa Inggeris Lepas Menengah (Tingkatan 6) dan berkhidmat di SMKA Tun Datu Mustapha sejak 2 Februari 2015 dan juga merupakan warden asrama di sekolah tersebut. Kini, Yuslina bukan lagi warden asrama.

Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Mahkamah Koroner diberitahu bahawa diari peribadi Allahyarhamah Zara Qairina Mahathir dibaca sebagai rujukan siasatan, kerana beliau tidak dapat disoal siasat secara langsung dalam siasatan dalaman sekolah.

Yuslina Badrum, 38, berkata pihak sekolah biasanya akan memanggil sesiapa yang disyaki terlibat dalam sesuatu kes, namun memandangkan keadaan Zara yang kritikal pada ketika itu, diari beliau digunakan sebagai rujukan.

Saksi ke-49 dalam inkues kematian Zara menyatakan perkara itu ketika menjawab soalan Pegawai Pengendali Timbalan Pendakwa Raya Mohd Fairuz Johari.

Pegawai Pengendali: Kenapa kesemua diari, buku dan helaian-helaian kertas ini diarahkan untuk diserahkan kepada cikgu?
Saksi: Arahan itu diberi oleh cikgu Azhari dan saya hanya mematuhinya sahaja

Pegawai Pengendali: Cikgu ada baca tulisan Zara dalam diari dan kertas-kertas yang diserahkan kepada cikgu?
Saksi: Ada

Pegawai Pengendali: Kenapa cikgu baca diari dan tulisan-tulisan Zara?
Saksi: Kerana tengah buat siasatan dan amalan siasatan biasanya akan memanggil sesiapa yang disyaki terlibat dalam sesuatu kes dan pada waktu itu zara dalam kritikal jadi kami tidak bolehlah bertanya kepada beliau maka diari tersebut digunakan sebagai rujukan.

Menurut Yuslina, tiada seorang pun mengetuai siasatan dalaman, dan laporan hasil siasatan disediakan oleh Unit Disiplin Sekolah, di mana beliau tidak terlibat dalam penyediaannya.

Saksi juga memberitahu bahawa siasatan dijalankan pada waktu pagi kira-kira pukul 10.30 pagi di surau sekolah, dan apabila beliau tiba, seorang guru telahpun memulakan sesi soal jawab dengan rakan sebilik Zara.

Yuslina berkata beliau memanggil pelajar Tingkatan Empat untuk menjaga rakan sebilik Zara kerana pada waktu itu beliau masih tidak mengetahui siapa yang terlibat dalam siasatan.

Menjawab soalan tambahan, Yuslina berkata satu mesyurat yang dipengerusikan oleh pengetua sekolah telah diadakan berhubung kejadian yang menimpa Zara namun tiada sebarang keputusan atau hasil rasmi daripada mesyuarat itu.

Pegawai Pengendali: selain siasatan dlaman yang dijalankan, ada tak siatan tergempar yang melibatkan guru atau warden sekolah diadakan ada pag tersebut.
Saksi: Pada 16hb tiada apa-apa mesyurat, pada 17 ada satu mesyurata yang dipengerusikan oleh pengetua.

Pegawai Pengendali: Di mana mesyuarat ini berlangsung
Saksi: Di bilik mesyuarat sekolah

Pegawai Pengendali: Siapa ahli mesyuarat yang hadir pada masa tersebut
Saksi: Pentadir, pengetua, PK hem, warden asarama, Unit Displin, dan Unit Bimbingan dan Kaunseling

Pegawai Pengendali: Secara ringkas boleh cikgu bagitahu Mahkamah apa yang dibincangkan dalam mesyuarat tersebut?
Saksi: Mesyuarat tersebut agak singkat, saya rasa tak sampai 1 jam membincangkan tentang penyelarasan koronologi apa yang berlaku pada hari tesebut bermula dari zara ditemui sehingga bagaimana Zara dihantar ke hospital

Pegawai Pengendali: Ada kata putus atau kepurusan hasil mesyuarat?
Saksi: Tidak ada

Dalam soalan lain, Yuslina berkata bahawa tahun ini beliau tidak menerima sebarang aduan sama ada berkaitan buli atau kes kecurian.

Beliau juga berkata bahawa tiada warden bertugas pada malam kejadian dan beliau tidak pasti mengapa jadual rondaan disediakan oleh seorang guru yang belum dilantik sebagai warden asrama.

Zara, seorang pelajar Tingkatan Satu, ditemui pengsan di bawah bangunan asramanya pada 16 Julai dan meninggal dunia keesokan harinya di sebuah hospital di Kota Kinabalu.

Pasukan peguam yang mewakili ibu Zara, Noraidah Lamat, ialah Rizwandean M Borhan, Shahlan Jufri, Mohd Syarulnizam Mohd Salleh, Mohd Luqman Syazwan Zabidi, Farrah Nasser dan Elhanan James.

Peguam bagi bapa Zara, Mahathir Mohd Hashim, ialah Sherzali Herza Asli, Nurul Rafeeqa Afdul Mutolip dan Clarice Vyonne Conrad.

Peguam bagi saksi kanak-kanak pertama yang didakwa ialah Datuk Ram Singh dan Joan Goh, manakala peguam bagi saksi kanak-kanak kedua hingga keempat ialah Azhier Farhan Arisin, Abdul Fikry Jaafar Abdullah dan Sylyester Kuan.

Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Seorang guru memilih untuk tidak menjawab soalan peguam mengenai sama ada berlaku kecuaian oleh sekolah dan asrama dalam kejadian yang menimpa Allahyarhamah Zara Qairina Mahathir.

Saksi ke-48 dalam inkues kematian Zara, Miswati Lundu, 37, berkata demikian ketika ditanyakan soalan tersebut oleh peguam Datuk Ram Singh di hadapan Koroner Amir Shah Amir Hassan.

Peguam: Berdasarkan dokumen-dokumen yang dikemukakan (di mahkamah), adakah kamu setuju bahawa dalam kes ini ada kecuaian sekolah dan asrama untuk mengelakkan kejadian pada 15-16 Julai. Adakah wujud kemungkinan kecuaian?

Koroner: Cikgu tolong jawab soalan sebab saya ada kewajipan untuk menerangkan soalan ini adalah ‘incriminating question’ cikgu boleh pilih untuk jawab atau tidak jawab.
Saksi: Kalau begitu saya pilih tidak jawablah

Peguam: Excuse me, pilih tidak jawab?
Saksi: Ya, saya pilih tidak jawab

Terdahulu Ram mengemukakan beberapa dokumen termasuk buku Konsep dan Manual Sekolah Selamat: Panduan Pelaksanaan Menjadikan Sekolah, Komuniti dan Keluarga Selamat Untuk Kanak-Kanak.

Merujuk kepada buku tersebut, peguam Datuk Ram Singh bertanya sama ada saksi mengikuti tatacara kaunselor seperti yang dinyatakan di muka surat 113.

Peguam: Soalan saya, cikgu memang ada buatlah?
Saksi: Ya, kita akan mengikut tatacara ini. Ada buat.

Peguam: Tapi cikgu cakap tadi, cikgu tidak memaklumkan kepada ibu bapa, maksudnya tidak buat satu di antaranya, betul?
Saksi: Tatacara kaunselor di sini, dia mesti ada kes tertentu yang mengikut prosedur seperti ini.

Peguam: Jadi ada buat?
Saksi: Untuk kes-kes tertentu, kita perlu buat seperti ini.

Peguam: Kalau dalam kes ini ada buat? Bukan kes tertentu, kes Zara.
Saksi: Untuk kes Zara, tidak ada.

Peguam: Cikgu terus terang saja…..
Saksi: Saya jelaskan, mengikut tatacara kaunselor di sini sebab tatacara kaunselor di sini untuk kes-kes berat.

Peguam: Jadi Zara punya kes ni, kes berat?
Saksi: Zara, kes berat.

Menjawab soalan tambahan, Miswati mengakui buku panduan sekolah selamat tersebut penting.

Ram kemudiannya merujuk saksi kepada dokumen Maklumat Literasi Undang-Undang yang disediakan oleh Panel Undang-Undang, muka surat 6, di bawah tajuk Tugas Guru Sebagai ‘in loco parentis’ (ibu bapa gantian).

Menurut Miswati, peranan ‘in loco parentis’ dilaksanakan untuk memastikan keselamatan murid, dan sebelum insiden yang menimpa Zara, warden dan guru asrama bertindak sebagai ‘in loco parentis’ kepada para pelajar.

Pelajar juga menyedari bahawa para guru bertanggungjawab menjaga mereka.

Miswati juga bersetuju dengan cadangan Ram bahawa sekiranya berlaku kesilapan, warden adalah individu pertama yang perlu disoal, bukannya pengetua.

Sebelum itu, suasana di mahkamah menjadi tegang semasa sesi soal jawab antara Ram dan Miswati, hingga pihak pegawai pengendali bangun mencadangkan agar inkues dijalankan secara aman.

Koroner kemudiannya menasihatkan Ram supaya mengemukakan soalan dengan tenang dan sopan, manakala saksi diminta menjawab dengan betul.

Ram merupakan salah seorang peguam yang mewakili saksi kanak-kanak pertama yang didakwa atas tuduhan membuli Zara.

Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Seorang guru kaunseling di SMKA Tun Datu Mustapha bersetuju bahawa pertemuan antara pelajar senior dan Zara Qairina Mahathir pada malam sebelum Zara ditemui tidak sedarkan diri sememangnya boleh menyebabkan gangguan emosi kepada Zara.

Miswati Lundu berkata seorang pelajar junior ada mendengar penggunaan kata-kata kesat seperti “bodoh” dan “sial”, dan Miswati bersetuju bahawa penggunaan kata-kata tersebut boleh mengganggu emosi Zara pada malam tersebut.

Bagaimanapun, Miswati berkata beliau tidak pasti sama ada Zara benar-benar mengalami tekanan emosi pada malam tersebut.

Miswati merupakan saksi ke-48 yang memberi keterangan di hadapan Koroner Amir Shah Amir Hassan dalam inkues kematian Zara.

Miswati turut memaklumkan kepada mahkamah bahawa berdasarkan sesi siasatan dalaman saksi bersama pelajar senior, saksi berkata mereka menunjukkan emosi kurang stabil, menangis dan tidak mahu memberi respon pada awalnya.

Menurutnya para pelajar senior tersebut merasa bersalah kerana tidak menyangka ada tragedi berlaku selepas perjumpaan mereka dengan Zara pada malam 15 Julai.

Miswati berkata para pelajar senior lain menafikan mereka ada mengeluarkan apa-apa perkataan tidak baik, “hanya soalan bertanya kepada Zara”.

Beliau memberitahu mahkamah bahawa beliau telah menyediakan laporan sesi kaunseling mengenai pelajar senior yang bertemu Zara sebelum insiden itu, namun laporan itu hanya disimpan dalam sistem dan tidak menyediakan salinan fizikal kerana polis tidak memintanya.

Miswati turut memberitahu Koroner bahawa sebagai guru kaunseling, beliau telah memberikan peringatan kepada pelajar untuk tidak membuat sebarang kegiatan di luar pengetahuan guru.

Namun, masih pelajar yang membuat sesuatu di luar pengetahuan guru.

Miswati bersetuju bahawa tanggungjawab pelajar di asrama di bawah seliaan para warden, namun beliau berkata kejadian tragik Zara ini adalah di luar kawalan mereka.

Menurutnya, sebagai warden mereka bertugas dalam kemampuan mereka tetapi para pelajar masih mampu memikirkan kaedah untuk memastikan kegiatan tidak dapat dikesan warden.

Beliau memberitahu Koroner bahawa ada sesetengah warden akan meronda dan memantau, tetapi ada juga sesetengah warden akan ’standby’ di rumah warden menunggu aduan para pelajar.

Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Guru yang membaca diari Allahyarhamah Zara Qairina Mahathir untuk mencari petunjuk positif atau negatif mengandaikan Zara mungkin mempunyai masalah keluarga.

Saksi ke-48 dalam inkues kematian Zara, Miswati Lundu, 37, memberitahu mahkamah bahawa andaian itu dibuat hasil bacaan diari yang tidak teliti. Beliau juga mengakui bahawa andaian tersebut pernah berlegar di media sosial.

Miswati, yang bertugas sebagai guru Unit Bimbingan dan Kaunseling di SMKA Tun Datu Mustapha sejak Mac 2022 serta warden asrama sejak 2023, turut mengakui bahawa beliau bukan kaunselor berdaftar, dan hanya merupakan guru bimbingan kaunseling lantikan Kementerian Pendidikan Malaysia (KPM).

Peguam: Cikgu bukanlah orang yang tepat untuk buat kesimpulan tersebut
Saksi: Ini hanya andaian kami sahaja bukannya kesimpulan atau benda sebenar

Peguam: Siapa yang arahkan cikgu untuk buat andaian
Saksi: Tidak ada

Peguam: Siapa lagi yang tahu mengenai andaian ini?
Saksi: Saya tidak pasti.

Peguam: Cikgu tahukan andaian ini berlegar di sosial media
Saksi: Ya, betul

Peguam: Selain cikgu dan cikgu Yuslina ada cikgu memberitahu polis tentang andaian cikgu
Saksi: Tidak ada

Peguam: Cikgu hanya buat andaian berdasarkan diari yang dibaca dengan tidak teliti
Saksi: betul

Ketika ditanya mengapa dia membaca diari tersebut sedangkan ia barang peribadi Zara, Miswati menjelaskan bahawa mereka menjangkakan mungkin ada petunjuk penting.

Peguam: Kenapa baca sedangkan ia barangan peribadi zara
Saksi: Pada pendapat saya, pada ketika itu semua orang mencari diari. Jadi untuk kita tahu apa kandungan buku tersebut memang perlu dibaca.

Peguam: Macam mana tahu semua orang mencari diari
Saksi: …..kami beranggapan bahawa mungkin ada petunjuk dari diari itu

Peguam: Petunjuk dari segi apa?
Saksi: Dari segi emosi

Peguam: Dapatlah petunjuk dari segi emosi?
Saksi: Menurut pendapat kawan yang sudah baca diari tersebut memang ada lah petunjuk… luahan perasaan.

Peguam: Pendapat kawan ni siapa?
Saksi: Cikgu Yuslina

Peguam: Apa pendapat cikgu Yuslina lepas baca diari?
Saksi: Ada berkaitan dengan luahan hati Zara terhadap ibu dia

Peguam: Siapa lagi yang terbaca diari-diari Zara
Saksi: Saya rasa cikgu Yuslina yang ada baca dan yang lain hanya tahu secara ringkas sahaja

Peguam: Siapa yang membenarkan cikgu Yuslina baca diari tersebut
Saksi: Tidak ada yg membenarkan. Kami yang terlibat dengan siasatan boleh membaca

Peguam: Maksudnya baca diari tersebut untuk tujuan mencari petunjuk.
Saksi: Ya, betul

Peguam: Petunjuk yang bagaimana tu cikgu?
Saksi: Macam yang saya katakan tadi petunjuk dari segi emosi dia, keadaan dia

Peguam: Yang negatif atau positif?
Saksi: Dua-dua

Miswati berkata dia ada memaklumkan penemuan buku tersebut di WhatsApp group pengurusan asrama berserta dengan gambar buku tersebut. Saksi mengaku dia tidak ada memaklumkan penemuan buku-buku tersebut kepada ibu Zara. Dia tidak pasti jika guru-guru lain ada memaklumkan ibu Zara.

Pada 19 Julai, Miswati berkata beliau tergerak hati melakukan pemeriksaan rak buku di kelas Zara dan menemui 15 helaian kertas tulisan yang menyerupai tulisan Zara. Helaian kertas tersebut ditemukan diselit di sebuah buku latihan panjang kosong yang diletakkan di rak tersebut.

Saksi melihat sepintas helaian kertas tersebut dan mensyaki kertas-kertas tersebut adalah milik Zara kerana menyerupai tulisan dalam buku Zara. Saksi menyerahkan kesemua kertas tersebut kepada guru lain untuk tindakan seterusnya.

Menjawab soalan Datuk Ram Singh, beliau tidak bersetuju bahawa maklumat yang tular di media sosial sebelum prosiding inkues telah dibocorkan oleh warga sekolah.

Beliau juga menafikan bahawa beliaulah individu yang menyebarkan isi buku-buku diari tersebut di aplikasi media sosial seperti Tiktok, sambil menegaskan bahawa beliau tidak tahu bagaimana isi kandungan buku tersebut boleh terdedah di media sosial.

Mengenai keputusan telefon awam di asrama ditutup, Miswati berkata ia bagi mengelakkan pelajar-pelajar untuk memberitahu informasi yang tidak tepat kepada ibu bapa mereka.

“Para ibu bapa yang risau diminta untuk menghubungi warden, yang akan bertugas memaklumkan bahawa keadaan pelajar-pelajar adalah terkawal dan selamat dan memberikan informasi yang tepat.”

Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Isu dakwaan “lesbian” yang dikaitkan dengan Allahyarhamah Zara Qairina Mahathir sebenarnya hanya persepsi dan gosip dalam kalangan pelajar, berdasarkan tanggapan mereka apabila melihat dua pelajar perempuan rapat.

Perkara itu didedahkan oleh guru Unit Bimbingan dan Kaunseling SMKA Tun Datu Mustapha, Miswati Lundu, 37, ketika memberi keterangan di hadapan Koroner Amir Shah Amir Hassan dalam prosiding inkues kematian Zara.

Menjawab soalan daripada Pegawai Pengendali Mohd Fairuz Johari, saksi ke-48 itu berkata isu “lesbian” itu bermula dalam kalangan pelajar dan seorang pelajar telah membuat aduan mengenainya.

“Pada mulanya pelajar lain yang menimbulkan isu itu dan (nama pengadu disebut) juga terikut,’’ katanya.

Pegawai Pengendali: Bagaimana boleh timbul isu “lesbian” yang melibatkan Zara ni ya?
Saksi: Isu lesbian ini adalah cakap-cakap daripada pelajar-pelajar apabila melihat Zara ni selalu suka berkawan dengan kawan perempuan.

Pegawai Pengendali: Boleh cikgu jelaskan? Dalam asrama perempuan, memang biasa pelajar berkawan rapat. Jadi bagaimana isu ini boleh timbul?
Saksi: Itu persepsi pelajar-pelajar. Apabila melihat kawan perempuan ni dengan kawan perempuan rapat, mereka terus cakap ini mesti ada ‘something’. Ia persepsi sahaja, mereka tidak tahu keadaan sebenar.

Terdahulu, Miswati ketika membacakan kenyataannya saksinya berkata dia pernah berjumpa dengan Zara sebanyak dua kali dalam sesi kaunseling kelompok.

Sesi pertama diadakan pada 5 Mac 2025, melibatkan Zara dan seorang pelajar Tingkatan 1 yang membuat aduan.

Pelajar itu mengadu bahawa seorang lagi pelajar seolah-olah ‘lupa kawan’ selepas mula rapat dengan Zara. Zara pula mengatakan bahawa Zara hanya mahu berkawan dengan pelajar tersebut (yang didakwa lupa kawan) dan tidak ada hubungan lain seperti ‘lesbian’ yang dikatakan oleh pelajar lain.

“Setelah mendengar luahan dan penjelasan kedua-dua pelajar, saya telah memberikan kaunseling dan nasihat kepada mereka berkenaan pemahaman diri, pengurusan emosi dan teknik menyelesaikan konflik secara matang,” katanya.

Menjawab soalan tambahan, Miswati berkata pelajar yang dikatakan ‘lupa kawan’ dipanggil secara individu.

Menurutnya, pelajar yang dikatakan ‘lupa kawan’ itu juga menjelaskan bahawa hubungannya dengan Zara hanya kawan dan tiada apa-apa yang mencurigakan.

Miswati memberitahu mahkamah bahawa dia menasihati kedua-dua pelajar (pengadu dan pelajar yang dikatakan ‘lupa kawan’) untuk berkahwan secara ikhlas dan jika ada masalah cuba untuk selesaikan masalah itu dengan matang.

Sesi kaunseling kedua diadakan pada 14 Mac 2025, melibatkan Zara serta dua pelajar Tingkatan 1 yang merupakan rakan sebilik iaitu pelajar A dan (nama pelajar disebut).

Sesi itu dijalankan selepas Pelajar A mengadu bahawa rakan sebilik mereka cuba menganggu Zara secara seksual. Zara turut menyatakan bahawa kejadian itu disaksikan Pelajar A.

Hasil siasatan dan sesi kelompok mendapati pelajar terbabit sekadar bergurau dan hanya menghidu selimut Zara sambil mengatakan ‘Bau pepek’.

“Ketiga-tiga pelajar diberi peluang untuk memberi penjelasan masing-masing dan selepas mendengar penjelasan semua pelajar, saya telah memberi nasihat dan kaunseling kepada ketiga-tiga pelajar untuk tidak beranggapan negatif tanpa bukti yang jelas,” katanya sambil menambah satu ‘One Page Report’ bertarikh 14 Mac 2025 telah disediakan oleh Unit Disiplin dan laporan sesi kaunseling yang telah dijalankan.

Miswati juga memaklumkan bahawa sesi kaunseling kedua dijalankan susulan aduan daripada ibu Pelajar A.

Dalam rumusannya, berlaku salah faham, dan pelajar yang terbabit menjelaskan bahawa dia hanya bergurau dan tidak berniat melakukan apa-apa.

Miswati turut memberitahu bahawa beliau mengendalikan kira-kira 60 sesi kaunseling pada tahun 2025, termasuk lima pelajar yang kini didakwa di Mahkamah Kanak-Kanak.

Beliau berkata sesi kaunseling bagi lima pelajar itu diadakan sebelum dan selepas insiden melibatkan Zara.

“Bagi Pelajar A, sebelum insiden, ia berkaitan gangguan seksual, ingin pindah dorm, kehilangan barang dan juga kehilangan duit.

“Bagi empat pelajar lain, kaunseling selepas kejadian berkaitan isu emosi akibat insiden tersebut,” kata Miswati, yang kini tidak lagi bertugas di sekolah berkenaan selepas dipindahkan ke Jabatan Pendidikan Negeri.

Oleh J Evachel John

KOTA KINABALU: Pengetua SMKA Tun Mustapha memaklumkan kepada Mahkamah Koroner bahawa beliau tidak mengetahui mengenai penutupan telefon awam di asrama selama dua hari selepas Allahyarhamah Zara Qairina Mahathir ditemui tidak sedarkan diri.

Shaharoom Hashim, 51, berkata arahan itu dibuat sendiri oleh Ketua Warden, Ustaz Azhari, tanpa merujuk kepadanya.

Saksi ke-47 itu berkata demikian ketika menjawab soalan daripada Pegawai Pengendali Pegawai Pengendali Timbalan Pendakwa Raya Mohd Fairuz Johari di hadapan Koroner Amir Shah Amir Hassan.

Pegawai Pengendali: Selepas kejadian, cikgu tahu tak yang telefon awam di asrama telah ditutup selama dua hari?
Saksi: Tidak

Pegawai Pengendali: Siapa yang beri arahan agar telefon asrama tersebut ditutup?
Saksi: Ustaz Azhari, ketua warden

Pegawai Pengendali: Sebelum Ketua Warden memberi arahan tersebut, adakah Ketua Warden meminta kebenaran daripada cikgu sebagai Pengetua?
Saksi: Tidak ada

Pegawai Pengendali: Jadi, tindakan Ustaz Azhari mengarahkan telefon ditutup keputusan dia sendiri kah?
Saksi: Betul

Pegawai Pengendali: Sebagai pengetua kenapa cikgu tidak halang keputusan untuk tutup telefon awam dua hari?
Saksi: Saya tidak dimaklumkan dan pada hari tersebut saya berada di hospital

Pegawai Pengendali: Dalam tempoh tersebut, bagaimana pelajar-pelajar nak hubungi ibu bapa mereka jika ada kecemasan?
Saksi: Lazimnya, mereka akan merujuk warden atau guru bertugas.

Terdahulu dalam kenyataan saksi, Shaharoom berkata dia memulakan tugas sebagai Pengetua Sekolah di SMKA Tun Datu Mustapha Kinarut sejak 4 April 2025.

“Selama saya bertugas sebagai pengetua di sekolah tersebut, saya tidak pernah menerima sebarang aduan daripada pelajar berkaitan isu buli atau masalah sekolah. Zara juga tidak pernah membuat sebarang aduan berhubung masalah peribadinya kepada pihak sekolah atau sebarang konflik dengan mana-mana individu.

“Ibu bapa Zara juga tidak pernah berjumpa dengan saya berkenaan apa-apa permasalahan yang dihadapi oleh Zara di sekolah, dan mereka juga tidak pernah dipanggil ke sekolah atas apa-apa sebab,” katanya.

Sebelum ini dilaporkan, saksi keenam iaitu pegawai keselamatan keselamatan sekolah berkenaan, Linah Mansoding @ Jaliha mendedahkan bahawa ‘public phone’ asrama ditutup selama dua hari dua malam selepas Zara ditemukan tidak sedarkan diri pada 16 Julai lalu.

Menurut Linah “Ketua warden suruh tutup.”

Manakala, Ketua warden, Azhari Abd. Sagap ketika memberikan keterangan sebagai saksi kelapan inkues menafikan mengarahkan suis telefon awam ditutup.

Menurutnya, ayat beliau dalam `group WhatsApp’ warden dan seorang guru, adalah ‘haramkan pelajar buat panggilan telefon hari ini’, yang mana arahannya itu hanya untuk 16 Julai sahaja.